Yahya Numan Tefek makaleleri

Bahçalarda Mor Meni, Gaziantep yöresine ait, Ahmet Yamacı’nın derlediği din farklılığından dolayı ayrı düşen iki gencin ağıt türküsü… Bahçelerde mor meni, Verem ettin sen beni, […]

Erzurum yöresine ait “Dün Gece Yâr Hanesinde” türküsünün kaynak kişisi Raci Alkır. Türkünün bir gazel olduğu ve bir müezzinin tarafından yazıldığı da söylenir. Erzurumlu genç […]

Alaydım Elin Elime, umutsuz, karşılıksız aşkı anlatan bir Urfa türküsü… Türküde anlam bir dizeden diğer dizeye sarkmıyor. Anjanbumana –anlamın bir dizede bitmeyip diğer dizeye kayması- […]

Gençlik; genelde ayakların yere basmadığı, dünyanın alına, yeşiline kanıldığı dönem… Hayali gerçekmiş gibi yaşayanların büyük acısıdır bu dönem. Babasıyla “Leyla” uğruna tartışan ama babasının sözüne […]

İçinden, gizlice seven delikanlının gam yüklü kervanıdır bu Şanlıurfa türküsü. Turna, haber getirip götüren efsanevi kuştur halkın belleğinde. Alevi-Bektaşi mitinde de Hz. Ali’nin karşılığıdır zarif […]

Elif Dedim Be Dedim, kaynak kişisi Hisarlı Ahmet, derleyeni Yücel Paşmakçı olan bir Kütahya türküsü… Elif’i çok seven delikanlı, vereme yakalanır. Elif’in ailesi “Tedavi ol, […]

Sözleri Âşık Ekberî’ye (Ali Ekber Gülbaş) ait Malatya, Arguvan türküsü… Geç de olsa kendini bulan âşık, bir iç hesaplaşma eşiğindedir. Şimdiye dek kendine söylemesi gerekenleri […]

Yazgısına boyun eğmekten bıkan kadının isyanındır türkü. Kendini şimdiye dek yok saymış ataerkil geleneğe karşı bağırıp çağırmadan bir kıpırdanmanın izleri “ceviz” metaforunda beliriyor. Rivayete göre, […]

Pencereden Bir Taş Geldi ya da Mamoş Harput yöresinden bir ağıt türkü… Kaynak kişiler Ali Oğuz, Mehmet Akar. Türkünün sözleri masum bir aşkı anlatıyor ama […]

Karşı Bağda Sıra Sıra Bademler bir Ürgüp, Avanos türküsü… Refik Başaran, hâlini yazmış Anadolu’nun, ahvalini… Umutsuzluk, yoksulluk ve gurbet denen çıban; türkünün bel kemiğini oluşturmuş. […]

Kişinin aşamalardan geçerek içselleştirdiği, gizliliği de olan öğretiler, ezoterik olarak adlandırılır. “Egzoterik” karşıtı… Şiirde de bunu görüyoruz. Herkesin anladığı şeyden farklıdır şairin içselleştirdiği anlam. Bektaşi […]

“Çorabını Ördüğüm”, bir kadının sevdiğine yürekle bağlandığı anlatan Afyon, Emirdağ türküsü… Erkeğin yapacağı övgülerin daha güzelini yaparak seslenen kadın, asla “hoppa” değildir aksine geleneğin kadına […]

“Düşünce tarihinde mucize olmaz”mış ama aşkın tarihinde düşünen iki sevdalının mucizesi olur. Biri Ruhi, diğeri Sıdıka… Düşünce tarihinin akıl, aşkın tarihinde hem akıl hem yürek […]

Hüdayda eski bir Ankara türküsü. İçerdiği aşk unutulmuş, eğlencelerin aranan oyun havası olmuş. Türkünün çeşitli öyküler var. Kimi, Garip Ali’nin Hüdayda adlı kızı sevdiğini söyler; […]

“Katibim” (Üsküdar’a Gider iken) farklı sözlerle Arnavutluk, Yunanistan, Bulgaristan, Macaristan, Romanya, Sırbistan, Afganistan, Pakistan, Malezya, Singapur, Bangladeş, Hindistan gibi ülkelerde ve Arap dünyasında çığ gibi […]