Yahya Numan Tefek makaleleri

“Şen Olasın Ürgüp Dumanın Tütmez” bir ağıt… Kaynak kişi Refik Başaran. Ağıt, ne mi demek? Acı demek, soluksuz kalmak demek… Birinin muratsızlığı… Doymadan koparılmanın, kalleşe […]

Saçım Sarı Ben Bu Saçı Satarım, Nida Tüfekçi’nin derlediği bir Yozgat türküsü… Saçım sarı ben bu saçı satarım Adapazarı’na mektup atarım yâr yâr Eğer mektubumun […]

“Bir Ayrılık Bir Yoksulluk Bir Ölüm” türküsünün sözleri Karacaoğlan’ın… Besteleyen bilinmiyor. Muharrem Ertaş diyen de var anonim diyen de… Karacaoğlan aşk adamıdır ama yaşadığı topraklara […]

Bahçalarda Mor Meni, Gaziantep yöresine ait, Ahmet Yamacı’nın derlediği din farklılığından dolayı ayrı düşen iki gencin ağıt türküsü… Bahçelerde mor meni, Verem ettin sen beni, […]

Erzurum yöresine ait “Dün Gece Yâr Hanesinde” türküsünün kaynak kişisi Raci Alkır. Türkünün bir gazel olduğu ve bir müezzinin tarafından yazıldığı da söylenir. Erzurumlu genç […]

Alaydım Elin Elime, umutsuz, karşılıksız aşkı anlatan bir Urfa türküsü… Türküde anlam bir dizeden diğer dizeye sarkmıyor. Anjanbumana –anlamın bir dizede bitmeyip diğer dizeye kayması- […]

Gençlik; genelde ayakların yere basmadığı, dünyanın alına, yeşiline kanıldığı dönem… Hayali gerçekmiş gibi yaşayanların büyük acısıdır bu dönem. Babasıyla “Leyla” uğruna tartışan ama babasının sözüne […]

İçinden, gizlice seven delikanlının gam yüklü kervanıdır bu Şanlıurfa türküsü. Turna, haber getirip götüren efsanevi kuştur halkın belleğinde. Alevi-Bektaşi mitinde de Hz. Ali’nin karşılığıdır zarif […]

Elif Dedim Be Dedim, kaynak kişisi Hisarlı Ahmet, derleyeni Yücel Paşmakçı olan bir Kütahya türküsü… Elif’i çok seven delikanlı, vereme yakalanır. Elif’in ailesi “Tedavi ol, […]

Sözleri Âşık Ekberî’ye (Ali Ekber Gülbaş) ait Malatya, Arguvan türküsü… Geç de olsa kendini bulan âşık, bir iç hesaplaşma eşiğindedir. Şimdiye dek kendine söylemesi gerekenleri […]

Yazgısına boyun eğmekten bıkan kadının isyanındır türkü. Kendini şimdiye dek yok saymış ataerkil geleneğe karşı bağırıp çağırmadan bir kıpırdanmanın izleri “ceviz” metaforunda beliriyor. Rivayete göre, […]

Pencereden Bir Taş Geldi ya da Mamoş Harput yöresinden bir ağıt türkü… Kaynak kişiler Ali Oğuz, Mehmet Akar. Türkünün sözleri masum bir aşkı anlatıyor ama […]

Karşı Bağda Sıra Sıra Bademler bir Ürgüp, Avanos türküsü… Refik Başaran, hâlini yazmış Anadolu’nun, ahvalini… Umutsuzluk, yoksulluk ve gurbet denen çıban; türkünün bel kemiğini oluşturmuş. […]

Kişinin aşamalardan geçerek içselleştirdiği, gizliliği de olan öğretiler, ezoterik olarak adlandırılır. “Egzoterik” karşıtı… Şiirde de bunu görüyoruz. Herkesin anladığı şeyden farklıdır şairin içselleştirdiği anlam. Bektaşi […]

“Çorabını Ördüğüm”, bir kadının sevdiğine yürekle bağlandığı anlatan Afyon, Emirdağ türküsü… Erkeğin yapacağı övgülerin daha güzelini yaparak seslenen kadın, asla “hoppa” değildir aksine geleneğin kadına […]